1. De spiegels in mijn huis. Over schrijvers en hun reflectie
Martinus Nijhoff - "Het kind en ik"
Ik zou een dag uit vissen,
ik voelde mij moedeloos.
Ik maakte tussen de lissen
met de hand een wak in het kroos.
Er steeg licht op van beneden
uit de zwarte spiegelgrond.
Ik zag een tuin onbetreden
en een kind dat daar stond.
Het stond aan zijn schrijftafel
te schrijven op een lei.
Het woord onder de griffel
herkende ik, was van mij.
Maar toen heeft het geschreven,
zonder haast en zonder schroom,
al wat ik van mijn leven
nog ooit te schrijven droom.
En telkens als ik even
knikte dat ik het wist,
liet hij het water beven
en het werd uitgewist.
Sylvia Plath - "Mirror"
I am silver and exact. I have no preconceptions.
Whatever I see I swallow immediately
Just as it is, unmisted by love or dislike.
I am not cruel, only truthful ‚
The eye of a little god, four-cornered.
Most of the time I meditate on the opposite wall.
It is pink, with speckles. I have looked at it so long
I think it is part of my heart. But it flickers.
Faces and darkness separate us over and over.
Now I am a lake. A woman bends over me,
Searching my reaches for what she really is.
Then she turns to those liars, the candles or the moon.
I see her back, and reflect it faithfully.
She rewards me with tears and an agitation of hands.
I am important to her. She comes and goes.
Each morning it is her face that replaces the darkness.
In me she has drowned a young girl, and in me an old woman
Rises toward her day after day, like a terrible fish.
Gilian Wearing - Self portrait as a 17 year old
http://www.we-find-wildness.com/wp-content/uploads/2011/10/gillian-wearing-self-portrait-at-17-years-old-2003.jpeg
Tas had me verteld dat schaamte de emotionele reactie is op de angst voor afwijzing. Een uitspraak van zijn oom over de zwijgzaamheid van Duitse Joden die in 1938 naar Nederland vluchtten, was hem altijd bijgebleven. 'Ze schamen zich omdat ze slecht zijn behandeld.' Het besef te behoren tot een groep die straffeloos kon worden vernederd en mishandeld, was schaamteverwekkend. 'Wanneer je je schaamt,' zei Tas, 'heul je met de vijand. De haat richt zich tegen jezelf. Schaamte kan tot zelfmoord leiden.
Schillen moeten we: razendsnel
uit de partjes kruipen
voor een nieuwe schil ons vangt.
